Sinan Doğan haberi
Yabancılar yatırım imkânlarını araştırmak için Türkiye'ye geliyor.
Başta Irak ve diğer Arap ülkeleri olmak üzere Ortadoğu'da çok hızlı şekilde artan yumurta tüketimi, Türkiye'deki yumurta üreticilerini harekete geçirdi. Güçbirliğine giderek yeni pazarları keşfe çıkan yumurta üreticileri, toplam ihracatı iki yılda 18 milyon dolardan 115 milyon dolara çıkararak rekora imza attı. Türkiye'nin artan ihracat potansiyeli yabancı yatırımcıların da gözünden kaçmadı.
Finans sektöründe faaliyet gösteren ve ismini açıklamak istemeyen Hollandalı bir firmanın Türkiye'de yatırım için araştırma yaptığını ifade eden Türkiye Yumurta Üreticileri Merkez Birliği Başkanı Derya Pala, "2006'da 18 milyon dolar olan ihracatımız, 2008 sonunda 115 milyon dolara ulaşması bekleniyor. Bu durumu gören yabancılar, yatırım imkânlarını araştırmak için Türkiye'ye geliyor" dedi.
Türkiye'nin yumurta ihracatının sürekli büyüme rekoru kırdığını dile getiren Pala, 2009'da yeni pazarlar bularak büyümeyi devam ettireceklerini söyledi. 2006'da 18 milyon dolar olan ihracat rakamının, 2007'de 68 milyon doları geçtiğini belirten Pala, 2008'in kasım ayı itibariyle 102 milyon doları yakaladıklarını vurguladı. Pala, "2008 rakamları önümüzdeki günlerde açıklanacak. Bizim tahminimize göre ihracat 115 milyon dolar olacak" diye konuştu.
Küçük üretici ihracatı öğrendi
Türkiye'nin yumurta ihracatındaki artışın ana nedeni, en büyük pazar olan Irak'daki iç savaşın şiddetini azaltması oldu. İki ülke arasındaki ticaretin yeniden işlemeye başlaması, özellikle küçük üreticileri ve kooperatifleri bu ülkeye ihracat yapmaya yöneltti. Afyon, Çorum, Bandırma gibi önemli üretim bölgelerindeki birçok küçük üretici, ortaklaşa birlikler kurdu ve bu birlikler üzerinden ihracat yapmayı öğrendi. Bir diğer unsur ise bin adet başına 15 dolarlık ihracat teşviği oldu. Yumurta Üreticileri Merkez Birliği'nin de yeni pazarlar bulma ve yeni bağlantılar yapma yönündeki çabası, ihracat artışını ve pazar çeşitliliğini destekledi.
İhracatın yüzde 95'inin Irak'a olduğunu dile getiren Pala, küresel ekonomik kriz nedeniyle Avrupa ve Rusya pazarlarında durgunluk yaşandığını, buna karşı Ortadoğu ve yeni coğrafyalarda tüketimin arttığını söyledi. Batı Afrika'ya Hindistan'dan yumurta getirip satan bir Arap firmasının, Türk firmalarla görüşmelere başladığını da açıklayan Pala, "Anlaşma sağlanırsa Batı Afrika yeni pazarımız olacak. Gireceğimiz yeni pazarlarla 2009'u 150 milyon dolar ihracatla kapatırız" dedi.
İç tüketim yüzde 10 arttı
İhracat yaparken iç pazarı da ihmal etmediklerini ifade eden Pala, "Kıran Kazanır" adıyla başlattıkları bilgilendirme kampanyası sayesinde iç tüketimin yüzde 10 arttığını söyledi. Pala, şöyle devam etti: "İhracat ile iç tüketimi dengelemek istiyoruz. Bazen ihracat talepleri, fiyatları aşırı yükseltiyor. Bu durum iç talebi daraltıyor. Bu nedenle kimi zaman ihracatı frenliyoruz. İçeride günlük tüketim 45 milyon adet. İhracat ise haftalık 40-50 milyon adet arasında değişiyor. Haftanın altı günü içeriye, bir günü dışarıya çalıştığımızı söyleyebiliriz. Yaptığımız kampanya ile kişi başı yıllık 160 adet olan tüketimi yüzde 10 artırmayı başardık".
Et tavukçuluğunda işler zor
Kılıç Grubu'nun Mudurnu'daki Mu-Pi'yi kapatarak sektörden çekilmesini de değerlendiren Pala, et ve yumurta tavukçuluğunun ayrı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Pala, "Maliyetlerdeki artış sektörün iki alanını da ilgilendiriyor. Ancak et tavukçuluğunda üretim planlaması sorunu var. Fazla üretimden kaynaklanan sıkıntılar, sektördeki firmaları zorluyor. Sektörün içinden gelmeyen büyük sermayeli gruplar, bu nedenle başarılı olamıyor. Yumurta tavukçuluğunda ise maliyetler daha kontrol edilebilir düzeyde. Firmaların orta ölçekli olması da krize dayanıklılığı artırıyor" dedi.
Afyonlu yumurtacı Yeni Gine'ye kadar gidecek
Türkiye'nin en büyük yumurta üretim merkezi olan Afyonkarahisar'da 25 üreticinin bir araya gelerek kurduğu Afyon Yumurta AŞ'nin Yönetim Kurulu Başkanı Cahit Pekin, 2009'da yeni pazarlara yöneleceklerini açıkladı. Irak dışında Afrika ülkesi Angola'ya da yumurta ihraç ettiklerini belirten Pekin, "Bu yıl Kosova, Yeni Gine, Tacikistan, Türkmenistan gibi ülkelerden gelen talepleri de değerlendireceğiz. İhracatımızı sadece Irak'a bağımlı olmaktan çıkaracağız" dedi.
İhracattaki rekor artışın altında devletin verdiği teşviklerin önemli rolü olduğunu dile getiren Pekin, bin adet yumurta başına 15 dolarlık teşvik aldıklarını söyledi. Üretimin artmasının önemli bir faktör olduğunu vurgulayan Çetin, "Artan üretimin tamamını iç piyasada tüketmek zor. Bunu gören üreticiler ihracata mecburen yönelmek zorunda kaldı. Irak'da bankacılık sistemi olmadığı için nakit parayla çalışılıyor. Bunu gören üretici ihracatı sevdi" diye konuştu.
Türkiye'nin yumurta ihracatı
|
Yıl |
Değer (bin dolar) |
|
2000 |
3.642 |
|
2001 |
18.818 |
|
2002 |
3.887 |
|
2003 |
10.902 |
|
2004 |
13.915 |
|
2005 |
18.630 |
|
2006 |
18.927 |
|
2007 |
68.115 |
|
2008* |
102.000 |
*İlk 11 ay
Kaynak: Yumurta Üreticileri Merkez Birliği
Rakamlarla yumurta sektörü
* Toplam 1304 işletme var
* Yıllık üretim 14 milyar adet
* Kişi başına tüketim 176 adet
* Haftalık ihracat 40-50 milyon adet
* Günlük iç tüketim 45 milyon adet
* İhracatın yüzde 95'i Irak'a yapılıyor
* 2008 ihracatı tahmini 115 milyon dolar
* 2009 hedefi 150 milyon dolar
Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan olmak ister misiniz?
